We hebben altijd honden gehad maar mijn eerste speciale hond was Eva. Dat was een lief en dankbaar dier. Toen ze vijf was, viel ze op de boerderij dood neer onder het spelen. Ik moet bekennen dat ik er kapot van was. Ik heb dagen gehuild, maar ik kon geen afscheid van haar nemen.
Wanneer laat je de fysieke resten los?
Wanneer verandert iets waarvan je houdt in iets waarvan je niet meer houdt?
We spraken af dat we de huid zouden bewaren. Die was prachtig. Ze heeft een prachtige, zachte vacht. Een vriend heeft haar gevild en vroeg toen: Waar wordt ze begraven? Toen zei ik: Ik wil denk ik weten wat er in de grond gebeurt, met iets dat aan de aarde is toevertrouwd. We hebben naast het graf een boom geplant, als gedenkteken. Toen ik na veertien maanden genoeg moed verzameld had groeven we haar op. Het enige wat er van over was was een prachtige abstracte tekening van botten. Dat was prachtig. De natuur gaat heel efficiënt en elegant om met de stoffelijke resten. Ze werd een stukje van de boerderij. Ik vind het niet eng, anderen vinden het raar maar ik vind het een eerbetoon aan haar en haar prachtige anatomie en structuur. Ze was een geweldige hond. Ik heb negen maanden aan de Eva foto’s gewerkt. Ik vroeg me af: wat gebeurt er als de aarde zich meester maakt van de resten?
Ik had het geluk dat ik toegang had tot lichamen die bestudeerd werden door de technische recherche. Zij onderzoeken wat er met een lichaam gebeurt en hoe snel het ontbindt. Bij een moord kunnen ze dan bepalen hoelang het slachtoffer al dood is. Deze lichamen zijn in de buitenlucht gelegd om te ontbinden. Op een gegeven moment kijk je ernaar en zeg je: Dat was ooit een mens. Dat was iemand die bemind, gekoesterd en gestreeld is en hier nu buiten ligt en tot stof overgaat.
De aarde weet wat ze met de resten moet doen.
De aarde is eigenlijk gebeeldhouwd uit de dood.
Ik ging erover nadenken over hoe de dood het landschap verandert en hoe ik dat fotografisch kon verkennen. Antietam (national battlefield) leek me de juiste plaatst. Daar zijn zoveel doden gevallen in het landschap. De slag daar was de bloedigste uit de Amerikaanse geschiedenis. Het staat voor mij vast dat dit een beladen landschap is.
Ik eer mijn onderwerpen door een 8x10 platencamera te gebruiken. Die is lomp en onhandig, maar het hele proces heeft iets plechtigs. Je begint met een glasplaat en giet collodium erop. Dat levert allerlei technische problemen op. De foto’s van Antietam zijn gezegend met de gave van mislukking en het idee van tijdloosheid. Het gebruik van collodium past bij de foto’s van Antietam omdat het procedé tijdens de slag ook gebruikt werd.
De dood is een dramatisch, maar voor mij ook troostend begrip. Ik zie het als een onderdeel van de onveranderlijke levenscyclus. Ik vind het allemaal heel natuurlijk. Sommige mensen zullen problemen hebben met deze foto’s maar ik wil ze zeggen: Dit is het leven en het is niet ongezond.
Het is elementair."
Sally Mann, What Remains
Bron: RAM, aflevering vergeten en herinneren (04-03-2003), min. 38:32-45:00.